Anh, Đức, EU kêu gọi Iran không làm giàu uranium vượt mức cho phép

  • 08/07/2019 09:20

Các bên ký thỏa thuận hạt nhân năm 2015 với Iran kêu gọi nước này giữ đúng cam kết, dừng và đảo ngược hành vi vi phạm. 

Tổng thống Iran Hassan Rouhani tại Iraq hồi tháng ba. Ảnh: Reuters

"Iran đã vi phạm các điều khoản của Kế hoạch Hành động Chung Toàn diện (JCPOA) sau khi thông báo rằng họ sẽ bắt đầu làm giàu uranium vượt quá giới hạn 3,67% được quy định", Bộ Ngoại giao Anh ngày 7/7 ra thông cáo, đề cập đến thỏa thuận năm 2015 giữa Iran với 6 cường quốc thế giới gồm Mỹ, Nga, Anh, Đức, Pháp, Trung Quốc và Liên minh châu Âu (EU).

"Iran phải ngay lập tức dừng và đảo ngược mọi hoạt động không đúng với cam kết của mình", phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Anh tuyên bố.

Đức và EU cũng có chung quan điểm với Anh. Họ đang liên lạc với những bên tham gia JCPOA để xác định cần làm gì tiếp theo. Tổng thống Pháp Macron chỉ trích tuyên bố của Iran là vi phạm thỏa thuận nhưng cho biết họ chưa có ý định kích hoạt cơ chế giải quyết tranh chấp - cơ chế có thể dẫn đến việc tái áp đặt lệnh trừng phạt của Liên Hợp Quốc với Iran.

Theo JCPOA, việc làm giàu uranium của Iran bị giới hạn ở mức tối đa là 3,67%, vừa đủ để sản xuất năng lượng và thấp hơn nhiều so với mức hơn 90% để chế tạo vũ khí hạt nhân. Iran ngày 7/7 tuyên bố họ có kế hoạch vượt quá giới hạn này.

Động thái được tiến hành sau khi Mỹ từ bỏ thỏa thuận vào năm ngoái, tái áp đặt biện pháp trừng phạt đối với Iran. Anh, Pháp và Đức trong nhiều tháng qua cố gắng thuyết phục Iran tiếp tục thực hiện cam kết. Tuy nhiên, Iran cho rằng châu Âu đã làm "quá ít, quá muộn" để cứu vãn hiệp ước và không thể bảo vệ lợi ích kinh tế của Iran khỏi các lệnh trừng phạt của Mỹ.

  • Theo vnexpress

Ngoại trưởng Anh nói Trump 'sai lầm và thiếu tôn trọng' đồng minh

  • 10/07/2019 10:51

Người đứng đầu Bộ Ngoại giao Anh tỏ ra không hài lòng khi Tổng thống Mỹ công kích Thủ tướng và đại sứ Anh sau sự cố rò rỉ điện tín. 

Ngoại trưởng Anh Jeremy Hunt sau cuộc họp tại Văn phòng Thủ tướng Anh ở số 10 phố Downing, London hôm 11/6. Ảnh: AP. 

"Người bạn Donald Trump đã nói một cách thẳng thắn nên tôi cũng sẽ làm vậy. Những bình luận của ông ấy là thiếu tôn trọng và sai lầm đối với Thủ tướng và đất nước chúng tôi. Các nhà ngoại giao Mỹ được đưa ra ý kiến riêng của họ với Ngoại trưởng Mike Pompeo nên chúng tôi cũng vậy", Ngoại trưởng Anh Jeremy Hunt viết trên Twitter hôm 9/7.

"Ngài nói rằng Anh - Mỹ là đồng minh lớn nhất trong lịch sử và tôi đồng ý. Nhưng các đồng minh cần đối xử với nhau một cách tôn trọng như cách bà Theresa May luôn làm với ngài. Đại sứ là người được chính phủ Anh bổ nhiệm và nếu tôi trở thành Thủ tướng, đại sứ Anh tại Mỹ vẫn sẽ được giữ nguyên".

Tuyên bố của ông Hunt được đưa ra sau khi Tổng thống Trump công khai công kích đại sứ Anh tại Washington Kim Darroch sau sự cố rò rỉ các điện tín ngoại giao và báo cáo mật mà ông này gửi về London. Trong các báo cáo, Darroch đánh giá rằng Trump "thiếu chắc chắn, bất tài" và sự nghiệp của Tổng thống Mỹ "có thể kết thúc trong nhục nhã". 

Trump hôm 9/7 chỉ trích Darroch là "một kẻ kiêu căng ngu ngốc", "đại sứ lập dị mà nước Anh cài vào Mỹ". Ngoài việc trút cơn thịnh nộ lên Darroch, Trump còn tiếp tục công kích Thủ tướng Anh Theresa May về cuộc khủng hoảng Brexit. Ông cho rằng nữ Thủ tướng đã xử lý quá tệ, "thảm họa" và tạo ra "một mớ hỗn độn".

Không chỉ Ngoại trưởng Hunt, nhiều quan chức cấp cao của Anh cũng đứng về phía đại sứ Darroch sau sự cố rò rỉ, khẳng định ông đã làm đúng phận sự của mình. Bộ trưởng Thương mại Anh Liam Fox nói trong cuộc phỏng vấn của BBC ngày 8/7 rằng Darroch đã không làm gì sai và được đánh giá cao. Cựu bộ trưởng quốc phòng Anh Michael Fallon cũng đánh giá đại sứ Darroch là một công chức tốt và kêu gọi ông không nên từ chức vì việc này.

Đại sứ Darroch là một trong những nhà ngoại giao nhiều kinh nghiệm nhất của Anh, từng làm cố vấn an ninh quốc gia cho cựu thủ tướng David Cameron và là đại diện hàng đầu của Anh tại EU. Ông nhậm chức đại sứ Anh tại Mỹ từ tháng 1/2016 và được đánh giá cao sau chuyến công du của Trump tới Anh hồi tháng 6. Tuy nhiên, nỗ lực của ông nhằm xây dựng quan hệ và niềm tin với chính quyền Trump có thể bị hủy hoại sau vụ rò rỉ thông tin nói trên.

  • Theo vnexpress

Anh điều chiến hạm răn đe Iran sau vụ bắt 'siêu tàu dầu'

  • 10/07/2019 10:48

Hộ vệ hạm Anh được triển khai nhằm ngăn nguy cơ Tehran giữ tàu hàng sau vụ siêu tàu chở dầu Iran bị bắt ngoài khơi Gibraltar. 

Tàu hộ vệ HMS Montrose trên đường tới Bahrain hồi năm 2018. Ảnh: Royal Navy. 

Tàu chở dầu Pacific Voyager của Anh hôm qua di chuyển qua eo biển Hormuz dưới sự hộ tống của tàu hộ vệ tên lửa HMS Montrose và một tàu quét mìn lớp Sandown. Đây là các tàu chiến vừa được London triển khai dài hạn tới căn cứ ở Bahrain, tham gia hoạt động chống cướp biển và bảo đảm tự do hàng hải tại Vùng Vịnh.

Dữ liệu định vị cho thấy hai tàu chiến Anh di chuyển ngay phía sau tàu Pacific Voyager trong hành trình từ vịnh Ba Tư đến vịnh Oman. Tàu dầu Anh vượt qua eo biển Hormuz mà không gặp trở ngại nào.

"Nước Anh luôn duy trì sự hiện diện hải quân ở Vùng Vịnh. Chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi tình hình an ninh ở đó và cam kết duy trì tự do hàng hải theo luật pháp quốc tế", phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Anh cho biết nhưng không xác nhận hay bác bỏ thông tin tàu chiến nước này hộ tống chiếc Pacific Voyager.

Việc Anh triển khai chiến hạm hộ tống tàu dầu dường như là biện pháp răn đe Iran, sau khi Tehran đe dọa sẽ trả đũa vụ thủy quân lục chiến Anh bắt tàu dầu MT Grace 1 của Iran ngoài khơi vùng lãnh thổ hải ngoại Gibraltar hôm 4/7. Lời đe dọa này làm dấy lên lo ngại tàu dầu của Anh có thể bị Iran bắt khi di chuyển qua eo biển Hormuz.

Chính quyền Gibraltar cáo buộc tàu Grace 1 chuyển dầu thô tới nhà máy lọc dầu tại Syria, quốc gia đang chịu lệnh trừng phạt của Liên minh châu Âu (EU). Iran coi vụ bắt tàu là hành động "không khác gì cướp biển" và khẳng định tàu của họ đang chở dầu thô tới cảng Basra của Iraq, đồng thời triệu đại sứ Anh để phản đối.Vị trí tàu Pacific Voyager và chiến hạm Anh hôm 9/7. Đồ họa: Twitter

"Nếu Anh không thả tàu dầu của Iran, chính quyền Tehran có nghĩa vụ bắt một tàu dầu của Anh", tướng Mohsen Rezai, chỉ huy cấp cao của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, tuần trước cảnh báo.

Sự việc xảy ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Tehran và Washington leo thang sau các vụ tấn công tàu dầu trên vịnh Oman, vụ Iran bắn rơi trinh sát cơ không người lái của Mỹ gần eo biển Hormuz và tranh cãi về chương trình hạt nhân của Iran.

  • Theo vnexpress

Iran thề đáp trả vụ Anh bắt 'siêu tàu' chở dầu

  • 08/07/2019 16:53

Bộ trưởng Quốc phòng Iran xem việc Anh bắt tàu dầu là hành vi cướp biển và Tehran sẽ không bỏ qua. 

"Siêu tàu" chở dầu Grace 1 ngoài khơi Gibraltar hôm 6/7. Ảnh: AFP 

"Chúng ta sẽ không tha thứ vụ bắt tàu dầu và sẽ không bỏ qua chuyện này mà không có động thái đáp trả. Động thái này trái với quy định quốc tế và là một loại hành vi cướp biển", Bộ trưởng Quốc phòng Iran Amir Hatami hôm nay phát biểu tại một buổi lễ ở cảng Bandar Abbas, miền nam nước này.

"Siêu tàu" chở dầu Grace 1 dài 330 m với tải trọng hơn 300.000 tấn, có thể chở hai triệu thùng dầu, bị cảnh sát và hải quan Gibraltar bắt sáng sớm 4/7 dưới sự hỗ trợ của Thủy quân lục chiến Hoàng gia Anh. Gibraltar là một lãnh thổ hải ngoại của Anh ở mũi phía nam của Tây Ban Nha.

Grace 1 treo cờ Panama, do công ty IShips Management, có trụ sở tại Singapore, quản lý. 28 thuyền viên trên tàu chủ yếu là người Ấn Độ và một số người Pakistan, Ukraine. Iran xác nhận sở hữu số dầu trên con tàu treo cờ Panama nhưng khẳng định tàu của họ đang chở dầu thô tới cảng Basra của Iraq.

Trong khi đó, nhà chức trách ở Gibraltar cáo buộc tàu Grace 1 vận chuyển dầu thô tới nhà máy lọc dầu Banyas ở Syria, vốn đang chịu lệnh trừng phạt của EU. Iran phủ nhận điều này và tuyên bố tàu đã bị chặn ở vùng biển quốc tế.

Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ John Bolton gọi việc Anh bắt tàu dầu Grace 1 là "tin tuyệt vời" và cho biết Mỹ sẽ cùng các đồng minh "tiếp tục ngăn chặn chính quyền Tehran và Damascus thu lợi từ các hoạt động buôn bán bất hợp pháp này".

Tòa án tối cao Gibraltar hôm 5/7 phán quyết tàu chở dầu có thể bị giữ thêm 14 ngày dựa trên Quy định của Liên minh châu Âu (EU) về lệnh cấm vận đối với Syria. Mohsen Rezai, chỉ huy cấp cao của Vệ binh Cách mạng Iran, cảnh báo nếu Anh không thả Grace 1, Tehran sẽ bắt tàu dầu của London.

Việc bắt tàu dầu xảy ra vào thời điểm nhạy cảm trong mối quan hệ Iran - EU khi khối này đang tìm cách đối phó việc Tehran phá bỏ giới hạn làm giàu uranium mà nước này đã cam kết trong thỏa thuận hạt nhân 2015. Anh, Đức và EU hôm 7/7 kêu gọi Iran không làm giàu uranium vượt mức cho phép đồng thời cho biết đang liên lạc với những bên tham gia Kế hoạch Hành động Chung Toàn diện (JCPOA) để xác định cần làm gì tiếp theo để ngăn chặn Tehran.

  • theo Vnexpress

Mỹ khen ngợi Anh bắt 'siêu tàu' chở dầu Iran

  • 05/07/2019 15:47

Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ hoan nghênh Anh vì cho rằng tàu chở dầu Iran vi phạm lệnh cấm của EU. 

Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ John Bolton phát biểu tại một cuộc họp báo ở Kiev, Ukraine, ngày 24/8. Ảnh: Reuters. "Tin tuyệt vời: Anh đã bắt giữ tàu MT Grace 1 chở dầu của Iran tới Syria vi phạm lệnh trừng phạt của Liên minh châu Âu (EU)", Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ John Bolton viết trên Twitter hôm qua. "Mỹ và các đồng minh sẽ tiếp tục ngăn chặn chính quyền Tehran và Damascus thu lợi từ các hoạt động buôn bán bất hợp pháp này".

Lời khen ngợi của Bolton với đồng minh Anh được đưa ra sau khi cảnh sát biển Gibraltar dưới sự hỗ trợ của Thủy quân lục chiến Hoàng gia Anh bắt tàu chở dầu MT Grace 1 trọng tải 300.000 tấn vào sáng sớm 4/7. Gibraltar là vùng lãnh thổ hải ngoại của Anh.

Con tàu treo cờ Panama, do công ty IShips Management, có trụ sở tại Singapore, quản lý. Iran xác nhận sở hữu lô hàng trên tàu và triệu tập đại sứ Anh tại Tehran để phản đối việc bắt tàu "bất hợp pháp". Truyền thông nhà nước Iran khẳng định con tàu xuất phát từ cảng Bandar Assalyeh của nước này và đang chở dầu thô tới cảng Basra của Iraq. 

Tuy nhiên, Bộ trưởng Gibraltar Fabian Picardo tuyên bố số dầu của Grace 1 đang trên đường tới Nhà máy lọc dầu Banyas ở Syria, vốn đang chịu lệnh trừng phạt của EU.

Tàu dầu Grace 1 khi bị tàu chiến Anh bắt giữ hôm 4/7. Ảnh: AFPTheo Reuters, Iran từng sử dụng MT Grace 1, vốn được xem là "siêu tàu chở dầu", để vận chuyển dầu thô tới Singapore và Trung Quốc, bất chấp lệnh trừng phạt đơn phương của Washington đối với Tehran. 

EU từ cuối năm 2011 áp lệnh trừng phạt đối với Syria do xung đột ở nước này, áp dụng với ngành sản xuất dầu mỏ và hoạt động đầu tư cùng khoảng 227 quan chức. Tài sản của khoảng 72 thực thể và tài sản của ngân hàng trung ương Syria tại EU cũng bị phong tỏa.

Lệnh trừng phạt này cho phép các thành viên EU bắt giữ phương tiện, truy tố, phạt tiền và phạt tù những cá nhân vi phạm các điều khoản cấm vận. Mức phạt và hình thức xử lý vi phạm thay đổi theo quy định của từng quốc gia thành viên EU.

Căng thẳng Mỹ  và Iran xấu đi kể từ khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố rút khỏi thỏa thuận hạt nhân 2015 (JCPOA). Sau khi rời bỏ thỏa thuận, Trump liên tiếp tái áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Iran bất chấp nỗ lực ngăn cản từ các cường quốc châu Âu. Tổng thống Iran Hassan Rouhani hôm 3/7 cảnh báo nước này sẽ tái khởi động lò phản ứng Arak, nơi có thể sản xuất plutonium dùng để chế tạo bom hạt nhân, nếu các cường quốc không thực hiện cam kết trong JCPOA và giúp nước này giảm thiểu tác động từ các lệnh trừng phạt của Mỹ.

  • theo Vnexpress

Iran gọi vụ Anh bắt tàu dầu là 'cướp biển'

  • 05/07/2019 15:21

Tehran lên án việc London bắt tàu chở dầu MT Grace 1, xem đây là hành động bất hợp pháp và kêu gọi thả tàu ngay lập tức.

"Việc thủy quân lục chiến Anh bắt tàu dầu Iran ở eo biển Gibraltar là một hình thức cướp biển, chứng tỏ London đang hùa theo các chính sách thù địch của Washington", hãng thông tấn nhà nước Iran (IRNA) hôm nay dẫn lời một quan chức cấp cao Bộ Ngoại giao.

Phản ứng của Iran được đưa ra sau khi cảnh sát biển Gibraltar, vùng lãnh thổ hải ngoại của Anh, bắt tàu chở dầu MT Grace 1 trọng tải 300.000 tấn vào sáng sớm 4/7 dưới sự hỗ trợ của Thủy quân lục chiến Hoàng gia Anh.

Iran xác nhận sở hữu số dầu trên con tàu treo cờ Panama này. Truyền thông nhà nước Iran khẳng định con tàu xuất phát từ cảng Bandar Assalyeh của nước này và đang chở dầu thô tới cảng Basra của Iraq. Tuy nhiên, Bộ trưởng Gibraltar Fabian Picardo tuyên bố số dầu của Grace 1 đang trên đường tới nhà máy lọc dầu Banyas ở Syria, vốn đang chịu lệnh trừng phạt của EU.

Theo phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Abbas Mousavi, Iran hôm qua cũng đã triệu đại sứ Anh để phản đối vụ bắt tàu MT Grace 1. Tại buổi triệu tập, Iran đã trao cho đại sứ Anh các tài liệu cho thấy con tàu đang quá cảnh đến một điểm cho phép chứ không phải tới Syria như cáo buộc của Gibraltar.

Theo Reuters, Iran từng sử dụng MT Grace 1, vốn được xem là "siêu tàu chở dầu", để vận chuyển dầu thô tới Singapore và Trung Quốc, bất chấp lệnh trừng phạt đơn phương của Washington đối với Tehran. 

EU từ cuối năm 2011 áp lệnh trừng phạt đối với Syria do xung đột ở nước này, áp dụng với ngành sản xuất dầu mỏ và hoạt động đầu tư cùng khoảng 227 quan chức. Tài sản của khoảng 72 thực thể và tài sản của ngân hàng trung ương Syria tại EU cũng bị phong tỏa.

  • Theo vnexpress